Ngày soạn. 25/2/2007
Ngày dạy.26/2/2007 Tiết 24. Bài 20. HƠI NƯỚC TRONG KHÔNG KHÍ - MƯA
I. MỤC TIÊU BÀI HỌC:
1. KIến thức: HS nắm được khái niệm: Độ ẩm của không khí, độ bão hoà của hơi nước trong không khí và hiện tượng ngưng tụ của hơi nước.
2. Kĩ năng:- Biết cách tính lượng mưa trong ngày, trong tháng, trong năm và lương mưa trung bình năm.
- Biết đọc bản đồ phân bố lượng mưa và phân tích biểu đồ lượng mưa.
II. PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC:
Bản đồ phân bố lượng mưa trên thế giới.
III.TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY HỌC:
1. Ổn định.
2. Kiểm tra bài cũ:
? Khí áp là gì? tại sao lại có khí áp? Gió là gì? Nguyên nhân sinh ra gió?
?Tại sao gió tín phong lại thổi từ 300B và N về xích đạo.
3. Bài mới:

? Nêu thành phần của không khí?
? Nguồn cung cấp hơi nước cho không khí?
? Tại sao trong không khí có độ ẩm?
? Muốn biết độ ẩm trong không khí người ta dùng dụng cụ gì để đo?

Quan sát bảng “Lượng hơi nước tối đa”
?Lượng hơi nước tối đa mà không khí chứa được khi có nhiệt độ là 100C, 200C và 300C?
? Không khí bão hoà hơi nước khi nào?
? Em có nhận xét gì mối quan hệ giữa nhiệt độ không khí và hơi nước?

? Kể những hiện tượng ngưng tụ hơi nước trong không khí?
? Điều kiện để hơi nước trong không khí ngưng tụ?
? Trong trường hợp nào không khí bị lạnh đi?
(Bốc lên cao - gặp không khí.)




Hai hình thức ngưng tụ thường xuyên trong không khí là mây, mưa.
- GV sử dụng sơ đồ vòng quay của nước.
? Hãy mô tả quá trình hình thành mây mưa?

? Quan sát biểu đồ lượng mưa TP HCM cho biết: +Tháng có mưa nhiều nhất bao nhiêu mm? tháng mấy?
Tháng ít nhất?
Những tháng có lượng mưa trên 100 mm.
Những tháng có lượng mưa dưới 100 mm.
(HS thảo luận nhóm)
GV giới thiệu thùng đo mưa (vũ kế)
- Dựa vào mục 2 nêu cách tính lượng mưa trong ngày, tháng, năm ở 1 địa phương?
- GV đưa lượng mưa 4 năm gần nhất ở địa phương A. muốn tính lượng mưa TB năm ở 1 địa phương ta làm gì?

? Quan sát bản đồ phân bố lượng mưa chỉ trên bản đồ những khu vực có lượng mưa trung bình năm > 2000 mm, < 200 mm. Em nhận xét gì về sự phân bố lượng mưa trên Trái Đất?
? Những khu vực có lượng mưa trung bình từ > 1000 – 2000 mm phân bố ở những vĩ độ nào?
? Việt Nam nằm trong khu vực có lượng mưa TB năm là bao nhiêu?
? Giải thích vì sao có nơi mưa nhiều, mưa ít,
1. Hơi nước và độ ẩm của không khí.


Do có chứa hơi nước nên không khí có độ ẩm.
a) Độ bão hoà hơi nước trong không khí.
- Không khí bão hoà khi đã chứa được 1 lượng hơi nước tối đa.
Không khí càng nóng càng chứa được nhiều hơi nước.
b) Sự ngưng tụ hơi nước trong không khí.
Khi không khí bão hoà mà vẩn được cung cấp thêm hơi nước hoặc bị hoá lạnh thì lượng hơi nước thừa trong không khí sẽ ngưng tụ sinh ra các hiện tượng mây, mưa, sương.
2. Mưa và sự phân bố lượng mưa trên trái đất.
a) Mưa và cách tính lượng mưa TB năm của 1 địa phương.
- Mưa (SGK)














- Muốn tính lượng mưa trung bình năm ở 1 địa phương ta lấy lượng mưa nhiều năm cộng lại rồi chia cho số năm.
b) Sự phân bố mưa trên thế giớ:i không đều.



 IV. Củng cố:
1. Hơi nước có trong không khí trên bề mặt trái đất được cung cấp chủ yếu từ nguồn nước:
a. Sông, hồ, ao. b. Biển và Đại Dương. c. Sinh vật thải ra. d. Băng tuyết tan
2. Nước ta nằm trong khu vực có lượng mưa trung bình năm:
a. 500 mm đến 1000 mm. b. 1000 mm đến 2000 mm.
c. Trên 2000 mm. d. Tất cả đều sai.
3. Lượng hơi nước tối đa trong